De Statenbijbel 1637

Het belangrijkste boek

Lees voor...

Voor christenen is de Bijbel het belangrijkste boek dat er is. In de Bijbel staat ‘het woord van God’, de waarheid zoals God die aan de mensen vertelde. In 1637 verscheen de ‘Statenbijbel’, die driehonderd jaar lang de belangrijkste bijbel in de protestantse kerken is gebleven. Zelfs nu zijn er nog kerken die deze bijbel gebruiken.

Rooms-katholieken en protestanten

In de 16e en 17e eeuw waren er veel problemen tussen christenen die anders dachten over hun geloof. Aan de ene kant stonden de rooms-katholieken. Aan de andere kant de mensen van de Reformatie (gereformeerden of protestanten). Eén van de strijdpunten was de vraag voor wie de Bijbel bedoeld was.

Wie mocht de Bijbel lezen?

De katholieken vonden dat gewone mensen de Bijbel niet zelf hoefden te lezen. Liever niet zelfs. De mensen kregen in de kerk wel uitleg over de Bijbel. Die werd gegeven door geestelijken: pastoors, bisschoppen en monniken, mensen in dienst van de Kerk. Geestelijken lazen de Bijbel in het Latijn (de oude taal van Rome). Zij waren tussenpersonen tussen God en de gelovigen.
De protestanten vonden dat iedere gelovige zelf de Bijbel moest lezen. Hun geestelijken waren predikanten. Het was hun taak om het woord van God te laten horen. Zij deden dit door samen met de gelovigen de Bijbel te lezen uitleg te geven.

Er moest een nieuwe, betere vertaling in het Nederlands komen

Als iedereen de Bijbel hoorde te lezen, dan moest er wel een goede Bijbel in het Nederlands zijn. En de vertaling moest ook betrouwbaar zijn. Maarten Luther was een Duitse protestant. Hij vertaalde rond 1535 de Bijbel in het Duits. Van die Lutherbijbel werden in de 16e eeuw Nederlandse vertalingen gemaakt.
Maar de Nederlandse protestanten wilden het liefst een eigen Bijbelvertaling. Daarvoor wilden ze de oude handschriften van de Bijbel in het Hebreeuws en Grieks gebruiken. Hebreeuws is de taal van de Joden.

Ze deden er negen jaar over

In 1618 was er een synode in Dordrecht. Een synode is de belangrijkste vergadering van de protestanten. Daar werd de opdracht gegeven om zo’n vertaling te maken. De regering werd gevraagd de vertaling te betalen. Het duurde acht jaar voordat de regering het ermee eens was. Pas in 1626 konden de vertalers aan de slag. Negen jaar later was de Statenvertaling of Statenbijbel klaar. En nog weer twee jaar later werd hij voor het eerst gedrukt. In twintig jaar tijd werden een paar honderdduizend Statenbijbels gedrukt.

Allerlei dingen die wij zeggen, komen uit de Bijbel

In de loop van de tijd hebben veel Nederlanders kennisgemaakt met de Bijbel. Ze hebben de bijzondere taal van de Statenbijbel leren kennen. Die wordt ook wel ‘tale Kanaäns’ genoemd. De meeste mensen kennen wel uitdrukkingen daaruit. "Een lust voor het oog" is er één en "op handen gedragen" ook. De Statenbijbel is heel belangrijk geweest voor de Nederlandse cultuur.


  • ongeveer 3000 voor Christus Hunebedden De eerste boeren  
  • van 47 tot ongeveer 400 De Romeinse Limes Op de grens van de Romeinse wereld  
  • 658-739 Willibrord De Friezen worden christenen  
  • 742-814 Karel de Grote Keizer van het Westen  
  • Ongeveer 1100 Hebban olla vogala Begin van de Nederlandse taal  
  • 1254-1296 Floris V Een Hollandse graaf en ontevreden edelen  
  • Van 1356 tot ongeveer 1450 De Hanze Handelssteden in de Lage Landen  
  • ± 1469-1536 Erasmus Een beroemde humanist  
  • 1500-1558 Karel V Nederland wordt één land  
  • 1566 De Beeldenstorm De strijd tussen de godsdiensten  
  • 1533-1584 Willem van Oranje Vader van het vaderland  
  • 1588-1795 De Republiek Een unieke regering in Europa  
  • 1602-1799 De VOC Nederland breidt uit over zee  
  • 1612 De Beemster Nederland en het water  
  • 1613-1662 De grachtengordel Stadsuitbreidingen in de 17e eeuw  
  • 1583-1645 Hugo de Groot Bedenker van het moderne volkenrecht  
  • 1637 De Statenbijbel Het belangrijkste boek  
  • ± 1606-1669 Rembrandt De grote schilders  
  • 1662 De Atlas Major De wereld in kaart  
  • 1607-1676 Michiel de Ruyter Zeehelden en de macht van de Republiek  
  • 1629-1695 Christiaan Huygens Wetenschap in de Gouden Eeuw  
  • 1632-1677 Spinoza Op zoek naar de waarheid  
  • ±1637-1863 Slavernij Slaven in Amerika  
  • 17e en 18e eeuw Buitenhuizen Rijk wonen buiten de stad  
  • 1744-1828 Eise Eisinga Verstand, kennis en wetenschap worden belangrijk  
  • 1780-1795 De patriotten Crisis in de Republiek  
  • 1769-1821 Napoleon Bonaparte De Franse tijd  
  • 1772-1843 Koning Willem I Het koninkrijk van Nederland en België  
  • 1839 De eerste spoorlijn Sneller vervoer  
  • 1848 De Grondwet De belangrijkste wet van een land  
  • 1860 Max Havelaar Een klacht tegen de regering in Nederlands-Indië  
  • 19e eeuw Verzet tegen kinderarbeid De fabriek uit, de school in  
  • 1853-1890 Vincent van Gogh Schilder in een nieuwe tijd  
  • 1854-1929 Aletta Jacobs Mannen en vrouwen dezelfde rechten  
  • 1914-1918 De Eerste Wereldoorlog Neutraal in oorlogstijd  
  • 1917-1931 De Stijl De kunst verandert helemaal  
  • 1929-1940 De crisisjaren Het gaat niet goed in Nederland  
  • 1940-1945 De Tweede Wereldoorlog Nederland bezet en bevrijd  
  • 1929-1945 Anne Frank De Jodenvervolging  
  • 1945-1949 Indonesië Een kolonie vecht zich vrij  
  • 1886-1988 Willem Drees De verzorgingsstaat  
  • 1 februari 1953 De watersnood Het gevaar van het water  
  • vanaf 1948 De televisie Iedereen kijkt televisie  
  • vanaf ongeveer 1880 Haven van Rotterdam De poort naar de wereld  
  • 1911-1995 Annie M.G. Schmidt Tegen de keurige Nederlanders  
  • vanaf 1945 Suriname en de Nederlandse Antillen De koloniën worden zelfstandig  
  • 1995 Srebrenica Hoe zorg je voor vrede in moeilijke tijden?  
  • vanaf 1945 Veelkleurig Nederland Een maatschappij met veel culturen  
  • 1959-2030? De gasbel Het gas raakt op  
  • vanaf 1945 Europa Nederlanders en Europeanen  
voortgezet onderwijs