De les Slavernij 1800-1900 - Afschaffing van de slavernij gaat over de vraag wat slaven konden ondernemen om hun positie te verbeteren, over de discussies of slaven ook mensen waren en over hoe via de politiek voorstanders van de afschaffing erin slaagden eerst de handel in slaven en vervolgens de slavernij zelf afgeschaft te krijgen.
Deze les is de derde in een serie lessen over Suriname en de Nederlandse Antillen. De eerste les gaat over de 17de eeuw De Republiek verkent West-Indië, de tweede over de 18de eeuw Slavernij 1700-1800 en de vierde over de dekolonisatie in de 20ste eeuw Suriname en de Nederlandse Antillen na 1945.
| Vak | Geschiedenis (en aardrijkskunde) |
| Tijdvak | Tijd van burgers en stoommachines |
| Doelgroep | primair onderwijs groep 7 |
| Tijdsduur | 1 les |
| Groeperingsvorm | klasse-opstelling |
leerdoelen
- de leerlingen kunnen aangeven wat slaven zelf probeerden te
ondernemen om hun positie te verbeteren;
- de leerlingen kunnen de opvattingen van de voor- en van de
tegenstanders van slavernij verwoorden;
- de leerlingen kunnen aangeven dat in de 19de eeuw de
afschaffers aan de winnende hand zijn: eerst via een verbod op de
slavenhandel en vervolgens op een verbod van de slavernij(voor de
Nederlandse koloniën in de West in 1863).
Benodigde voorkennis
Aan deze les gaat de les Slavernij 1700-1800 vooraf. Dat
betekent dat in de beginsituatie zitten:
- slavenhandel ( van Afrika naar de West - rol van de WIC)
- slavenwerk op de plantages (m.n. Suriname)
De leerlingen hebben zich ook een mening gevormd over
slavernij.
Verder zit in de beginsituatie:
- het op de tijdbalk kunnen plaatsen van de Tijd van Burgers en
Stoommachines
- de Franse Revolutie in 1789 met de idealen Vrijheid, Gelijkheid
en Broederschap
Randvoorwaarden
-
Beoordeling
-
Lesactiviteiten
Inleiding
In de inleiding wordt teruggehaald wat slavernij is, hoe de slaven
van Afrika naar de West kwamen (rol van de WIC) en wat het leven en
het werk van de slaven op de plantages was: bezit van een
slavenhouder.
Leskern 1: Wat konden slaven zelf doen?
Centraal staan enige middelen die slaven ter beschikking stonden
om iets te doen aan hun levensomstandigheden: langzaam aan doen,
sabotage, opstand en weglopen
Leskern 2: Veranderende opvattingen over
slavernij
In de tweede helft van de 18e eeuw begon de opvatting over slaven
als dingen, waar je mee kon doen wat je wilde, plaats te maken voor
het idee dat slaven ook mensen zijn met recht op vrijheid,
gelijkheid en broederschap.
Leskern 3: Afschaffing van de slavenhandel en
slavernij
Kritiek op de slavernij groeide maar het verzet tegen afschaffing
van de slavernij door de slavenhouders was krachtig. Uiteindelijk
werd het een afschaffing in etappes: eerst de afschaffing van de
handel in slaven, waardoor er geen nieuwe slaven meer aangevoerd
werden uit Afrika en vervolgens de afschaffing van de slavernij: de
emancipatie van de slaven.
Afsluiting van de les
De les wordt afgesloten met het invullen van een werkblad, gevolgd
door een kort nagesprek. Eventueel wordt er nog een lijntje naar
het heden gelegd.
Bijlagen
- Lesopzet
- Handleiding voor de leerkracht
Link naar de les
Download de complete les: 23_PO_Slavernij_3_afschaffing.pdf
1 Inleiding
In de inleiding wordt teruggehaald wat slavernij is, hoe de slaven
van Afrika naar de West kwamen (rol van de WIC) en wat het leven en
het werk van de slaven op de plantages was: bezit van een
slavenhouder.
2 Leskern 1: Wat konden slaven zelf doen? Centraal staan enige
middelen die slaven ter beschikking stonden om iets te doen aan hun
levensomstandigheden: langzaam aan doen, sabotage, opstand en
weglopen
3 Leskern 2: Veranderende opvattingen over slavernij
In de tweede helft van de 18e eeuw begon de opvatting over slaven
als dingen, waar je mee kon doen wat je wilde, plaats te maken voor
het idee dat slaven ook mensen zijn met recht op vrijheid,
gelijkheid en broederschap.
4 Leskern 3: Afschaffing van de slavenhandel en slavernij
Kritiek op de slavernij groeide maar het verzet tegen afschaffing
van de slavernij door de slavenhouders was krachtig. Uiteindelijk
werd het een afschaffing in etappes: eerst de afschaffing van de
handel in slaven, waardoor er geen nieuwe slaven meer aangevoerd
werden uit Afrika en vervolgens de afschaffing van de slavernij: de
emancipatie van de slaven.
5 Afsluiting van de les
De les wordt afgesloten met het invullen van een werkblad, gevolgd
door een kort nagesprek. Eventueel nog een lijntje naar heden.1
Inleiding
In de inleiding wordt teruggehaald wat slavernij is, hoe de slaven
van Afrika naar de West kwamen (rol van de WIC) en wat het leven en
het werk van de slaven op de plantages was: bezit van een
slavenhouder.
2 Leskern 1: Wat konden slaven zelf doen?
Centraal staan enige middelen die slaven ter beschikking stonden
om iets te doen aan hun levensomstandigheden: langzaam aan doen,
sabotage, opstand en weglopen
3 Leskern 2: Veranderende opvattingen over slavernij
In de tweede helft van de 18e eeuw begon de opvatting over slaven
als dingen, waar je mee kon doen wat je wilde, plaats te maken voor
het idee dat slaven ook mensen zijn met recht op vrijheid,
gelijkheid en broederschap.
4 Leskern 3: Afschaffing van de slavenhandel en slavernij
Kritiek op de slavernij groeide maar het verzet tegen afschaffing
van de slavernij door de slavenhouders was krachtig. Uiteindelijk
werd het een afschaffing in etappes: eerst de afschaffing van de
handel in slaven, waardoor er geen nieuwe slaven meer aangevoerd
werden uit Afrika en vervolgens de afschaffing van de slavernij: de
emancipatie van de slaven.
5 Afsluiting van de les
De les wordt afgesloten met het invullen van een werkblad, gevolgd
door een kort nagesprek. Eventueel nog een lijntje naar
heden.